Tarla ile pazar arasındaki fiyat farkının vatandaşı zorladığını belirten Karatoprak, “Meyve ve sebze üreticiden çıkar, şehir hallerinden geçer, pazara ve markete ulaşır. Her adımda fiyat katlanır” dedi.
Hal kapsamı dışında kalan ürünlere de değinen Karatoprak, “Buğday, arpa, mısır, ayçiçeği, pirinç, bal, süt, peynir, tereyağı gibi ürünler halden geçmez. Çiftçi kaça satıyor, biz kaça alıyoruz, biliyor muyuz?” diye sordu.
Karatoprak, örneklerle fiyat farklarını ortaya koydu: “Çiftçiden 13 TL’ye alınan süt, sanayide 17,15 TL maliyetle işleniyor. Kaşar peyniri 220 TL’ye satılması gerekirken 300 TL’ye çıkıyor. 95 TL olması gereken kültür peynir, raflarda 160 TL’ye ulaşıyor.”
HAL YASASI SINIRLI ETKİ YAPAR
Hal Yasası’nın sadece meyve-sebze fiyatlarında kısmi iyileşme sağlayacağını belirten Karatoprak, “Süt, buğday, ayçiçeği, mısır gibi ürünlerde fiyat farkları devam eder. Çünkü bu ürünlerin fiyatı ürün borsaları üzerinden belirleniyor; stokçuluk, spekülasyon, döviz hareketleri ve ithalat politikalarıyla şişiriliyor” diye konuştu.
ÇİFTÇİ ZARAR EDİYOR, ARACI KAZANIYOR
Karatoprak, çiftçinin zararına işleyen sistemi şu örneklerle aktardı:
“Geçen yıl buğday çiftçiden 7 TL’ye alındı, 11 TL’den üretime girdi. Çiftçi zarar ederken ekmek pahalandı. Ayçiçeği düşük fiyata alındı, stoklanıp dövizle fiyat şişirildi. Arpa spekülasyonla yem fiyatını artırdı, et pahalandı. İthalatta ise hep ithalatçı kazandı.”
ÇÖZÜM: BİRLİKTE ÜRETİM MODELİ
Çözümün sadece Hal Yasası olmadığını vurgulayan Karatoprak, “Devlet, kooperatifler aracılığıyla çiftçiyle ortak olmalı. Kooperatifler fiyatları denetlemeli. Böylece tüketici daha ucuz ürüne ulaşır, çiftçi daha çok kazanır” ifadelerini kullandı.
“HAL YASASI TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL”
Karatoprak açıklamasını şöyle tamamladı: “Hal yasası tek başına çözüm değildir. Birlikte Üretim Modeli ile üretim artar, maliyetler düşer, kalite yükselir. Sağlıklı gıda sofraya gelir, çocuklarımız proteine ulaşır, toplum daha iyi yaşar. Çiftçi kredi ve faiz yükünden kurtulur, mahsulüyle borcunu öder, tefecilere ve aracılara mahkûm olmaz.”